Einstein Halkası bulundu

Cuma, 09 Mayıs 2008 23:23

Astronomlar güney yarıkürede, bir tür kozmik merceğin kanıtı olan Einstein Halkası’nı buldular.

Einstein Halkası gibi ender görülen ışın fenomenleri, ışının, maddenin kütle çekimiyle yönlendirilmesiyle meydana gelirler. Yıldızlar, galaksiler veya galaksi kümeleri gibi gökcisimleri bu durumda bir mercek etkisi yapabilirler diye açıklıyor Spiegel dergisi (www.spiegel.de, 3.7.05). Ve bu kozmik mercekler arkalarındaki galaksilerin görüntülerini büyültüp, biçimlerini değiştiriyorlar.

Einstein halkalarında bir galaksi mercek etkisi yapar ama sadece öndeki mercek galaksi ve arkadaki galaksi birbirlerini mükemmel bir şekilde örttüklerinde, dünyadan izleyenler için bir halka görünür. Ve bu fenomen görelilik kuramıyla öncelendiği için de Einstein Halkası olarak bilinir.

Avrupa Güney Gözlemevinden Rémi Cabanac ve ekibi şimdi Very Large Teleskopu (VLT) ile Fornax takımyıldızında bugüne dek bilinmeyen bir halka saptadılar. FOR JO332-3357 olarak adlandırılan halka, çok parlak ve neredeyse tüm olması nedeniyle bilim adamları tarafından çok önemli bulunmakta. Ayrıca dünyadan en uzak olanı.

Astronomların fotoğraflarında yeni halkanın üçte biri görülmekte. Mercek galaksi, dünyamızdan sekiz milyar, bükülen ışının kaynağı ise on iki milyar ışık yılı uzaklıkta. Bilim adamlarının hesaplarına göre mercek, ışığın kaynağını 13 kat büyültmekte. Yaklaşık olarak 40.000 ışık yılı çapındaki mercek en başta eski yıldızlardan oluşmakta. 7000 ışık yılı çapındaki galaksi ise tam aksi olarak son derece aktif.

Einstein halkası sayesinde astronomlar mercek galaksinin kütlesini de hesaplayabiliyorlar. FOR JO332-3557 halkasını oluşturan galaksinin kütlesi yaklaşık olarak bir bilyon Güneş kütlesine eşit.

Kaynak:Hürriyet