Sözlük
Kütlesi o kadar küçük bir hacme sıkışmış bir bölge ki kütleçekiminden ışık bile kaçamaz.
Kara delik, büyük bir kütlenin son derece küçük bir hacme sıkışması sonucu kütleçekiminin aşırı güçlendiği bir uzay bölgesidir. Belirli bir sınırın, olay ufkunun içinden hiçbir şey, ışık bile dışarı kaçamaz; bu yüzden kara deliğin kendisi doğrudan görülemez.
Yıldız kütleli kara delikler, Güneş'ten çok daha büyük kütleli yıldızların ömürlerinin sonunda kendi çekimleri altında çökmesiyle oluşur. Galaksilerin merkezlerinde ise kütleleri Güneş'in milyonlarca hatta milyarlarca katı olan süper kütleli kara delikler bulunur; Samanyolu'nun merkezindeki Sagittarius A* yaklaşık 4 milyon Güneş kütlesindedir. 2019'da Olay Ufku Teleskobu işbirliği, M87 galaksisinin merkezindeki kara deliğin çevresindeki parlak halkayı görüntüleyerek bir kara deliğin "gölgesi"nin ilk fotoğrafını yayımladı; 2022'de aynı ekip Sagittarius A*'nın görüntüsünü de paylaştı.
Yaygın bir yanılgının aksine kara delikler çevrelerindeki her şeyi "emmez". Uzaktan bakıldığında çekim etkileri, aynı kütledeki bir yıldızınkinden farklı değildir. Kara delikleri gözlemleyebilmemizin yolu, çevrelerinde dönerek ısınan ve ışıma yapan madde disklerini, yakınlarındaki yıldızların hareketlerini ve iki kara deliğin birleşirken yaydığı kütleçekim dalgalarını incelemektir.
Diğer yazılışlar: kara delikler, kara deliğin, kara deliği, kara deliğe, kara deliklerin, karadelik
Kaynak: NASA – Kara delikler
Yüzyılın en uzun tam Güneş tutulmalarından biri 2 Ağustos 2027'de Kuzey Afrika'dan geçecek. Türkiye'nin her yerinden parçalı olarak izlenecek tutulmada Güneş'in yarısından fazlası örtülecek. İl il saatleri ve gözlerinizi koruyarak izlemenin yollarını derledik.
Her saniye vücudunuzdan milyarlarca nötrino geçiyor ve neredeyse hiçbiri iz bırakmıyor. Bu "hayalet parçacıkları" yakalamak için Antarktika buzunun ve Akdeniz'in derinliklerine dev dedektörler kuruldu. 2025'te açıklanan rekor nötrino dahil, nötrino astronomisinin bugününü anlatıyoruz.
